Tayland’da Kaplan Ölümleri ve Park Soruşturması

Tayland’da kaplan ölümleri krizi büyüyor. Chiang Mai’deki Tiger Kingdom parkında 72 kaplanın hayatını kaybetmesi üzerine başlatılan soruşturmanın detayları.

Tayland’da Kaplan Ölümleri

Tayland’ın kuzey bölgesindeki en önemli turizm merkezlerinden biri olan Chiang Mai, son haftalarda eşi benzeri görülmemiş bir yaban hayatı trajedisiyle çalkalanıyor. Bölgenin en popüler tesislerinden biri olan Tiger Kingdom’da yaşanan kitlesel Tayland’da kaplan ölümleri, hem yerel halkı hem de uluslararası yaban hayatı koruma örgütlerini ayağa kaldırdı. Sadece iki hafta gibi kısa bir süre içerisinde tesise ait iki farklı noktada toplam 72 kaplanın hayatını kaybetmesi, ülkenin vahşi yaşam turizmi üzerindeki denetim mekanizmalarını yeniden tartışmaya açtı. İlk bulgular kaplanların bir salgın hastalık nedeniyle telef olduğunu gösterse de, bu kadar kısa sürede bu denli yüksek bir ölüm oranına neyin sebebiyet verdiği sorusu henüz tam olarak yanıtlanabilmiş değil.

Tayland Ulusal Hayvancılık Dairesi tarafından yapılan ön incelemelerde, ölen hayvanlardan alınan doku ve kan örneklerinde “canine distemper” (köpek gençlik hastalığı) virüsüne rastlandığı resmen açıklandı. Bu virüs, normal şartlarda evcil köpeklerde görülse de, vahşi kedigiller üzerinde de ölümcül sonuçlar doğurabiliyor. Ancak uzmanlar, virüsün kaplanlar arasında bu denli hızlı yayılmasının altında yatan başka çevresel faktörler veya beslenme hataları olabileceği üzerinde duruyor. Tayland’da kaplan ölümleri vakalarının ardından Tiger Kingdom Chiang Mai tesisi, dezenfeksiyon ve kapsamlı bir temizlik süreci için iki hafta süreyle ziyarete kapatıldı.

Hastalığın Teşhisi Ve Yayılım Hızı

Yetkililer, salgının bu kadar büyük bir boyuta ulaşmasının en temel sebebinin, hastalığın ilk aşamalarında tespit edilememesi olduğunu belirtiyor. Ulusal Hayvancılık Dairesi Direktörü Somchuan Ratanamungklanon, kaplanlar gibi vahşi hayvanlarda semptomların kedi veya köpek gibi evcil canlılara nazaran çok daha geç fark edildiğini vurguladı. Kaplanların doğası gereği hastalık belirtilerini saklama eğiliminde olduklarını belirten Ratanamungklanon, “Hasta olduklarını anladığımızda çoğu vaka için artık müdahale etmek imkansız hale gelmişti” diyerek durumun vahametini ortaya koydu.

Sadece “canine distemper” virüsü değil, aynı zamanda yapılan testlerde bazı hayvanlarda şiddetli solunum yolu enfeksiyonlarına yol açan bakteriyel bulgulara da rastlandı. Bu karmaşık tablonun, hayvanların bağışıklık sistemini tamamen çökerttiği düşünülüyor. Ölen hayvanların kalıntıları, hastalığın yayılma riskini tamamen ortadan kaldırmak amacıyla veteriner hekimlerin denetiminde yakılarak derin çukurlara gömüldü. Bu sert önlemler, bölgedeki diğer vahşi yaşam parklarını ve hayvanat bahçelerini de teyakkuza geçirdi.

Zehirli Tavuk Eti Şüphesi

Soruşturmanın en dikkat çekici yönlerinden birini ise kaplanların beslenme programı oluşturuyor. Yerel yetkililerin bir kısmı, Tayland’da kaplan ölümleri olayının arkasında kontamine olmuş çiğ tavuk etlerinin olabileceğini iddia ediyor. Bu iddia, akıllara 2004 yılında Tayland’ın Chonburi bölgesinde yaşanan başka bir felaketi getirdi. O dönemde 150 kaplanın ölümüyle sonuçlanan büyük bir kuş gribi salgını yaşanmış ve yapılan incelemeler sonucunda hayvanlara yedirilen tavuk etlerinin virüs taşıdığı belirlenmişti.

Salgına Neden Olabilecek Şüpheli Etkenler:

• Canine Distemper: Köpeklerden bulaştığı tahmin edilen ölümcül virüs.
• Feline Parvovirus: Kedigillerde yaygın görülen ve bağışıklığı bitiren virüs.
• Kontamine Çiğ Et: Tavuk etleri aracılığıyla bulaşan bakteri veya kuş gribi türevleri.
• Kötü Hijyen Koşulları: Parktaki kafeslerin ve su kaynaklarının dezenfekte edilmemesi.

Veteriner hekimler, kaplanların diyetlerinin büyük bir kısmını oluşturan çiğ etlerin tedarik sürecini büyüteç altına aldı. Eğer etlerde bir bakteri veya virüs tespit edilirse, soruşturmanın boyutu tedarikçi firmalara kadar genişletilecek.

Personel Ve Halk Sağlığı Önlemleri

Hastalık Kontrol Dairesi, yaşanan bu toplu ölümlerin insan sağlığına yönelik bir tehdit oluşturup oluşturmadığını da yakından takip ediyor. Tiger Kingdom bünyesinde çalışan veteriner hekimler, bakıcılar ve temizlik personeli dahil olmak üzere toplam 21 kişi tedbir amaçlı gözlem altına alındı. Şu ana kadar personelde herhangi bir hastalık belirtisine rastlanmadığı belirtilse de, “canine distemper” virüsünün nadir durumlarda mutasyona uğrama riskine karşı çalışanlar 21 gün boyunca karantinada tutulacak.

Hükümet yetkilileri, bölgeyi ziyaret eden turistlerin sağlığı konusunda bir risk bulunmadığını, ancak parkın tamamen arındırılmadan açılmayacağını taahhüt etti. Chiang Mai Hayvancılık Ofisi, her gün tesisten yeni numuneler alarak ortamdaki virüs yükünü kontrol etmeye devam ediyor.

Hayvan Hakları Ve Turizm Eleştirileri

Tayland’da kaplan ölümleri krizi, ülkede uzun süredir tartışılan “eğlence amaçlı vahşi hayvan tutulması” konusunu tekrar gündeme taşıdı. Hayvan hakları örgütleri (PETA ve benzeri oluşumlar), kaplanların dar alanlarda tutulmasının, ziyaretçilerle sürekli temas halinde olmalarının ve doğal ortamlarından uzaklaştırılmalarının hayvanların stres seviyesini artırdığını ve bağışıklık sistemlerini zayıflattığını savunuyor.

Örgütler tarafından yapılan ortak açıklamalarda şu noktalara değinildi:

• Vahşi hayvanlar ticari birer meta olarak görülmemeli.
• Hijyen standartlarının yetersizliği toplu ölümlere davetiye çıkarıyor.
• Kaplanların turistlerle fotoğraf çekilmesi için “uysallaştırılma” süreçleri sağlıklarını bozuyor.

Tiger Kingdom Chiang Mai yönetimi ise suçlamaları reddederek, tesislerinde uluslararası standartlarda bakım yapıldığını ve yaşananın beklenmedik bir doğal felaket olduğunu iddia ediyor. Ancak 72 gibi yüksek bir sayı, parkın yönetim zafiyeti gösterdiği yönündeki eleştirileri güçlendiriyor. Soruşturma sonucunda ihmal tespit edilirse, parkın lisansının iptal edilmesi söz konusu olabilir.

Tayland hükümeti, bu trajedinin ardından ülkedeki tüm kaplan parklarında zorunlu sağlık taraması ve hijyen denetimi başlatma kararı aldı. Bu hamle, hem yaban hayatını korumak hem de Tayland turizminin bu olaydan daha fazla yara almasını önlemek için hayati bir adım olarak görülüyor. Gözler şimdi, ölümlerin kesin nedenini ortaya koyacak olan kapsamlı toksikoloji raporlarına çevrilmiş durumda.