ABD’den Afrika’ya Gizli Sınır Dışı Operasyonu

ABD, Trump yönetiminin gizli anlaşmaları kapsamında göçmenleri Kamerun’a sınır dışı ediyor. Üçüncü ülke programı ve hukuki tartışmaların tüm detayları haberimizde.

ABD’den Gizli Sınır Dışı

Amerika Birleşik Devletleri’nde Donald Trump yönetiminin yürüttüğü agresif göçmen politikaları, “üçüncü ülke sınır dışı programı” kapsamında yeni ve tartışmalı bir boyuta taşındı. ABD makamlarının, aralarında kendi ülkelerinde zulüm görme riski nedeniyle yasal koruma altında olan kişilerin de bulunduğu bir grup göçmeni, gizlice Orta Afrika ülkesi Kamerun’a sınır dışı ettiği ortaya çıktı. Pazartesi günü Kamerun’un başkenti Yaounde’ye ulaşan sekiz kişilik yeni grubun ardından, Ocak ayından bu yana toplamda 17 kişinin bu yöntemle ülkeden uzaklaştırıldığı bildirildi. ABD’den gizli sınır dışı operasyonları, özellikle sınır dışı edilen kişilerin Kamerun ile hiçbir bağının bulunmaması nedeniyle uluslararası hukuk ve insan hakları örgütlerinin tepkisini çekiyor.

Associated Press (AP) ve The New York Times gibi prestijli medya organlarının raporlarına göre, göçmenlerin büyük bir kısmı uçuşun son anına kadar nereye götürüldüklerini bilmiyordu. Louisiana’daki gözaltı merkezlerinden alınarak İç Güvenlik Bakanlığı’na (DHS) ait uçaklara kelepçeli ve zincirli halde bindirilen göçmenlerin, Kamerun topraklarına ayak basana kadar varış noktalarından habersiz oldukları belirtiliyor. Bu durum, göçmen hakları savunucuları tarafından “insan kaçakçılığı yöntemlerine benzer bir operasyon” olarak nitelendiriliyor.

Yasal Koruma Kararları İhlal mi Ediliyor?

Skandalın en dikkat çekici boyutu, sınır dışı edilenlerin bazılarının ABD göçmenlik yargıçları tarafından verilen “sınır dışı edilmeme” veya “yasal koruma” kararlarına sahip olmasıdır. Kendi ülkelerinde cinsel yönelimleri, siyasi görüşleri veya dini inançları nedeniyle işkence ve ölüm tehdidi altında olduklarını kanıtlayan bu kişilerin, doğrudan kendi ülkelerine gönderilememesi nedeniyle Kamerun gibi üçüncü ülkelere “transfer” edildiği iddia ediliyor. ABD’den gizli sınır dışı edilenlerin avukatları, bu yöntemin yasal bir boşluktan (loophole) faydalanılarak yapıldığını ve müvekkillerinin hayatının tehlikeye atıldığını savunuyor.

Şu ana kadar Kamerun’a gönderilenlerin Zimbabwe, Fas ve Gana gibi farklı ülke vatandaşları olduğu, hiçbirinin Kamerun pasaportuna sahip olmadığı doğrulandı. Yaounde’deki devlet tesislerinde tutulan göçmenlere, yerel makamlar tarafından “sadece kendi ülkelerine dönmeyi kabul etmeleri halinde” serbest kalabileceklerinin söylendiği rapor ediliyor. Bu durum, göçmenlerin fiilen “dolaylı olarak” kaçtıkları tehlikeli bölgelere geri itilmesi anlamına geliyor.

Milyon Dolarlık Afrika Anlaşmaları

Trump yönetiminin göçmenleri kendi ülkeleri dışındaki yerlere göndermek için bir dizi Afrika ülkesiyle gizli pazarlıklar yürüttüğü ortaya çıktı. Senato Dış İlişkiler Komitesi’nin hazırladığı son rapora göre, ABD Ocak 2026 itibarıyla bu tür “üçüncü ülke” anlaşmaları için toplamda 40 milyon dolardan fazla harcama yaptı. ABD’den gizli sınır dışı edilenleri kabul etmeleri karşılığında nakit ödeme alan ülkeler arasında şunlar yer alıyor:

• Eswatini: 5,1 milyon dolar.
• Ekvator Ginesi ve Ruanda: Her biri 7,5 milyon dolar.
• Güney Sudan, Gana ve Uganda: Çeşitli miktarlarda yardım ve ödeme taahhütleri karşılığında benzer anlaşmalara imza attı.

Hukukçular, bu anlaşmaların Kongre’den veya kamuoyundan gizli yürütüldüğünü, şeffaflıktan uzak olduğunu vurguluyor. Demokrat Senatör Jeanne Shaheen, bu politikayı “maliyetli, verimsiz ve denetlenemeyen bir karanlık operasyon” olarak tanımladı. Öte yandan, Afrika Birliği (AU) üye devletlerini uyararak kıtanın “keyfi sınır dışı operasyonları için bir çöplüğe dönüştürülmesine” izin vermemelerini istedi.

DHS Savunması: “Ulusal Güvenlik İçin Şart”

Tüm eleştirilere ve hukuki engelleme girişimlerine rağmen, ABD İç Güvenlik Bakanlığı (DHS) operasyonların yasal olduğunu savunmaya devam ediyor. Bakanlık sözcüleri, bu sınır dışı işlemlerinin “vatanın ve Amerikan halkının güvenliği için temel bir gereklilik” olduğunu belirtiyor. Özellikle kendi ülkeleri tarafından geri kabul edilmeyen veya suç geçmişi olan kişilerin (bazı vakalarda basit trafik ihlalleri bile gerekçe gösterilse de) üçüncü ülkelere gönderilmesinin yasal bir yetki olduğu savunuluyor.

Ancak insan hakları örgütleri, Kamerun gibi insan hakları ihlalleriyle sıkça gündeme gelen bir ülkeye göçmenlerin “paket gibi bırakılmasının” uluslararası denizcilik ve göç hukukuna aykırı olduğunu belirtiyor. 93 yaşındaki Paul Biya tarafından yönetilen Kamerun’da, göçmenlerin güvenliğinin garanti altında olmadığı ifade ediliyor. ABD’den gizli sınır dışı süreci devam ederken, federal mahkemelerin bu transferleri durdurup durdurmayacağı merakla bekleniyor.