İstanbul’da Kuduz Riski Teması Arttı
İstanbul’da 2025 yılında 123 bin kişi kuduz riskli temas nedeniyle hastanelere başvurdu. Kadıköy vaka sayısında ilk sırada yer alırken, aşılama çalışmaları hız kazandı.
İstanbul’da son dönemde sahipsiz hayvanlarla yaşanan etkileşimlerin artmasıyla birlikte, kuduz riskli temas vakalarında ciddi bir yükseliş gözlemlendi. İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü’nden alınan verilere göre, 2025 yılı içerisinde ısırma ve tırmalama gibi şikâyetlerle hastanelere başvuranların sayısı 123 bin 538 kişiye ulaştı. Megakentte en son 2007 yılında kuduz vakasına rastlanmış olsa da, potansiyel risk faktörlerinin devam etmesi sağlık sistemini alarm durumunda tutuyor. Hayvanlardan insanlara enfekte salya, tırmalama veya ısırma yoluyla geçen bu hastalık, klinik belirtiler gösterdikten sonra ölümcül sonuçlar doğurabiliyor. Ancak uzmanlar, erken müdahale ve aşılama ile hastalığın %100 önlenebilir olduğunun altını çiziyor.
Dünya genelinde her yıl 59 binden fazla insanın hayatına mal olan kuduz, İstanbul’da titizlikle takip ediliyor. İl Sağlık Müdürü Doç. Dr. Abdullah Emre Güner, kent genelinde 7/24 hizmet veren 25 ayrı kuduz riskli temas aşı merkezinin bulunduğunu açıkladı. 2025 yılı boyunca bu merkezlerde toplam 411 bin 432 doz aşı uygulanarak geniş çaplı bir koruma kalkanı oluşturuldu. Başvuruların istatistiksel dağılımı incelendiğinde, vakaların %83’ünün kedi, %16’sının ise köpek temaslı olduğu görüldü. Geri kalan küçük bir dilimi ise sığır, tilki ve çakal gibi yabani hayvanlarla yaşanan temaslar oluşturdu.
En Çok Vaka Kadıköy’de Görüldü
İstanbul’un ilçeleri baz alındığında, vaka sayılarının nüfus yoğunluğu ve hayvan popülasyonuna paralel olarak değişiklik gösterdiği saptandı. Anadolu Yakası’nın en hareketli noktalarından biri olan Kadıköy, 8 bin 483 vakayla listenin başında yer aldı. Kentin merkezi ve kırsal bölgelerindeki vaka sayıları ise şu şekilde sıralandı:
- En Yüksek Vaka Görülen İlçeler:
- Kadıköy: 8.483 vaka
- Üsküdar: 6.429 vaka
- Pendik: 5.343 vaka
- Maltepe: 5.314 vaka
- Kartal: 4.993 vaka
- En Düşük Vaka Görülen İlçeler:
- Adalar: 646 vaka
- Şile: 1.264 vaka
- Güngören: 1.292 vaka
Vakaların yoğunlaştığı bölgelerde belediyeler ve sağlık müdürlükleri, sahipsiz hayvanların rehabilitasyonu ve aşılanması konusundaki çalışmalarını sıkılaştırdı.
Aşılama Çalışmalarında Şehir Hastaneleri Önde
Kuduz riskli temas sonrası başvurulan sağlık kuruluşlarında uygulanan aşı sayıları, sistemin ne kadar yoğun çalıştığını gözler önüne serdi. En çok aşı uygulaması yapılan merkez, 54 bin 83 doz ile Kartal Dr. Lütfi Kırdar Şehir Hastanesi oldu. Bu hastaneyi, 39 bin 826 aşıyla Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve 29 bin 175 aşıyla Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi takip etti.
Aşıların lojistik süreci hakkında bilgi veren Doç. Dr. Güner, Ankara’daki ana depolardan çıkan aşıların uygulama aşamasına kadar “soğuk zincir” sistemiyle anlık olarak takip edildiğini belirtti. Sağlıkta Dönüşüm Projesi sayesinde birinci basamak sağlık hizmetlerinde devrim yapıldığını ifade eden Güner, Türkiye’nin bu alandaki planlama kapasitesinin oldukça yüksek olduğunu vurguladı.
Uzmanlardan “Erken Müdahale” Çağrısı
Kuduzun kuluçka süresinin genellikle 14 ile 90 gün arasında değiştiğini hatırlatan uzmanlar, deri bütünlüğünün bozulduğu her türlü yaralanmada vakit kaybetmeden doktora başvurulması gerektiğini söylüyor. İl Sağlık Müdürü Güner, vatandaşlara şu uyarılarda bulundu:
“Kuduz, hızlı müdahale edilirse korkulacak bir durum değildir. Ancak geç kalındığında sonuçları dramatik olabilir. Sahipsiz hayvanlarla temas sırasında yaralanmalardan kaçınılmalı; bir tırmık veya doku zedelenmesi yaşandığında derhal 25 yetkili merkezimizden birine gidilmelidir.”
Vatandaşlar, kendilerine en yakın aşı merkezinin bilgilerine İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü’nün internet sitesi ve sosyal medya hesapları üzerinden kolayca ulaşabiliyor. Sağlık otoriteleri, hayvan sevgisinin önemini vurgularken, bu sevginin kontrolsüz temaslar nedeniyle sağlık riskine dönüşmemesi için dikkatli olunması çağrısını yineliyor.