Trump’tan BM’ye Yardım Teklifi: Finansal Krizi Kolayca Çözerim

ABD Başkanı Trump, BM’nin yaşadığı finansal çöküş riskini NATO örneğiyle çözeceğini iddia etti. Guterres ise fonların Temmuz ayında tükeneceği uyarısında bulundu.

Dünya genelindeki jeopolitik gerilimler tırmanırken, küresel istikrarın en büyük koruyucusu sayılan Birleşmiş Milletler (BM), tarihinin en derin finansal krizlerinden biriyle karşı karşıya. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in “yakın zamanda finansal çöküş” riski uyarısına, ABD Başkanı Donald Trump’tan karakteristik bir yanıt geldi. Trump, BM’nin kendisinden yardım istemesi durumunda, organizasyonun para sorunlarını “çok kolay bir şekilde” çözebileceğini iddia etti.

Guterres: Fonlar Temmuz Ayında Bitebilir

Genel Sekreter Antonio Guterres, geçtiğimiz hafta yaptığı açıklamada, üye devletlerin ödenmemiş aidatları ve fon yetersizliği nedeniyle BM’nin işleyişinin durma noktasına geldiğini belirtti. Guterres, katkı payı tahsilatlarında “radikal” bir iyileşme olmadığı takdirde, BM’nin 2026 bütçesini tam olarak uygulayamayacağını ve kilit programlar için ayrılan fonların Temmuz ayı itibarıyla tamamen tükenebileceğini vurguladı. Bu durum, BM’nin barışı koruma operasyonlarından insani yardım faaliyetlerine kadar geniş bir yelpazedeki görevlerini tehlikeye atıyor.

Trump: “NATO Gibi Herkese Ödetirim”

Politico’ya konuşan Donald Trump, ABD’nin BM’ye olan borçlarından haberdar olmadığını ancak çözüm yolunu bildiğini savundu. Trump, “Eğer Trump’a gelip söyleselerdi, tıpkı NATO’ya yaptığım gibi herkesin borcunu ödemesini sağlardım. Yapmam gereken tek şey bu ülkeleri aramak; dakikalar içinde çeklerini gönderirler,” dedi.

Trump’ın bu çıkışı, ilk başkanlık döneminde NATO üyelerine yönelik savunma harcamalarını artırma baskısını hatırlattı. ABD Başkanı, BM’nin New York’tan taşınma ihtimalini ise reddederek, “BM New York’tan veya ABD’den ayrılmıyor çünkü muazzam bir potansiyeli var. Ben artık savaşları bitirmek için buralarda olmadığımda, BM bunu yapabilir,” ifadelerini kullandı.

Washington’un 4 Milyar Dolarlık Borcu

Trump’ın “başkalarına ödetirim” iddiasına rağmen, BM kaynakları sorunun merkezinde Washington’ın olduğunu işaret ediyor. ABC News tarafından paylaşılan ve BM yetkililerine dayandırılan bilgilere göre:

• Düzenli Bütçe Borcu: 2,2 milyar dolar
• Barışı Koruma Operasyonları Borcu: 1,8 milyar dolar
• Toplam Borç: Yaklaşık 4 milyar dolar

Rusya’nın 2026 yılı katkı payını Aralık ayında eksiksiz ödediği belirtilirken, ABD’nin geçtiğimiz bir yıl içinde Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve UNESCO gibi birçok BM programından çekilmiş olması, kurumun finansal sürdürülebilirliğini daha da zora sokuyor.

“Boş Kelimeler Savaşı Çözmez”

Trump’ın BM’ye yönelik tutumu, pragmatizm ile sert eleştiriler arasında gidip geliyor. Geçtiğimiz Eylül ayında BM kürsüsünden yaptığı konuşmada kurumu “etkisiz” olmakla suçlayan Trump, “Birleşmiş Milletler’in amacı nedir? Tek yaptıkları sert dilli mektuplar yazmak ve asla arkasında durmamak. Bunlar boş kelimeler ve boş kelimeler savaşı çözmez,” demişti. New York Times’ın haberine göre, krizin derinleşmesi durumunda BM’nin Manhattan’daki ikonik merkez binasını terk etmek zorunda kalabileceği dahi konuşuluyor.