Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 2026 yılının son Enflasyon Raporu’nda yıl sonu enflasyon tahminini yukarı yönlü güncelledi. TCMB Başkanı Fatih Karahan, 2026 yıl sonu enflasyon tahmininin yüzde 29,5’e çıkarıldığını açıklarken, takip eden yıllara ilişkin ara hedefleri de paylaştı. Buna göre enflasyonun 2027 sonunda yüzde 21’e, 2028 sonunda yüzde 13,5’e, 2029 sonunda ise yüzde 9’a gerilemesi öngörülüyor. Orta vadeli hedef ise yüzde 5 seviyesinde bulunuyor.
Karahan, Enflasyon Raporu 2026-IV’ün tanıtımı amacıyla İstanbul Finans Merkezi’ndeki TCMB yerleşkesinde düzenlenen bilgilendirme toplantısında konuştu. Küresel ekonomideki gelişmeler, jeopolitik riskler, enerji maliyetleri ve gıda fiyatlarının enflasyon görünümünü etkilediğini belirten Karahan, tahminlerdeki yukarı yönlü güncellemede özellikle savaş kaynaklı gelişmelerin belirleyici olduğunu ifade etti.
2026 enflasyon tahmini yüzde 29,5’e çıkarıldı
TCMB, önceki Enflasyon Raporu döneminde 2026 yıl sonu enflasyon tahminini yüzde 28 olarak açıklamıştı. Yeni raporla birlikte bu tahmin yüzde 29,5’e yükseltildi. Böylece Merkez Bankası, yıl sonuna ilişkin enflasyon beklentisini 1,5 puan artırmış oldu.
Karahan, güncellenen tahminlerin oluşturulmasında para politikasındaki sıkı duruşun korunacağı ve ekonomi politikaları arasındaki eş güdümün devam edeceği varsayımının esas alındığını söyledi. Bununla birlikte küresel ölçekte yaşanan gelişmelerin, özellikle enerji ve ithalat maliyetleri üzerinden Türkiye’deki fiyatlar üzerinde baskı oluşturduğunu kaydetti.
Merkez Bankası'nın açıkladığı yeni ara hedeflere göre enflasyonun 2027 yıl sonunda yüzde 21, 2028 yıl sonunda yüzde 13,5 ve 2029 yıl sonunda yüzde 9 seviyesine gerilemesi bekleniyor. Orta vadede ise fiyat artışlarının yüzde 5 düzeyinde istikrar kazanması hedefleniyor.
Bu oranlar, Merkez Bankası'nın önümüzdeki yıllara ilişkin enflasyon patikasını ortaya koyarken, hedeflere ulaşılmasının ekonomik ve jeopolitik koşullara bağlı olacağına da işaret ediyor. Karahan, savaşın seyrine ilişkin belirsizliklerin ve enerji fiyatlarının yüksek kalma ihtimalinin tahminlerdeki güncellemede etkili olduğunu belirtti.
Enerji fiyatları enflasyon tahminlerini etkiledi
Karahan’ın açıklamalarında öne çıkan başlıklardan biri, küresel enerji piyasalarındaki gelişmeler oldu. Hürmüz Boğazı üzerinden enerji sevkiyatının normalleşmesine ilişkin beklentilerin zayıflaması ve bölgedeki gerilimlerin artması, petrol fiyatları üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturdu.
Bu gelişmeler doğrultusunda TCMB, 2026 ve 2027 yıllarına ilişkin petrol fiyatı varsayımlarını yukarı yönlü güncelledi. Doğal gaz fiyatlarındaki yükselişin ise petrol fiyatlarına kıyasla daha belirgin olduğu ifade edildi.
Enerji arzında yaşanan aksaklıkların yanı sıra rafineri marjlarındaki artış ve taşımacılık maliyetlerinin yükselmesi de ithalat fiyatlarını etkileyen unsurlar arasında gösterildi. Karahan, bu gelişmeler nedeniyle her iki yıl için ithalat fiyatı varsayımlarının da yukarı yönlü revize edildiğini bildirdi.
Enerji maliyetlerindeki artış, yalnızca akaryakıt ve doğal gaz fiyatları üzerinden değil, üretim ve taşımacılık giderleri aracılığıyla da ekonomik faaliyetlere yansıyabiliyor. Üretimde enerji kullanan işletmelerin maliyetlerinin yükselmesi, ürün ve hizmet fiyatları üzerinde baskı oluşturabiliyor. Taşımacılık giderlerindeki artış da tedarik zincirinin farklı aşamalarında maliyetlerin yükselmesine neden olabiliyor.
Merkez Bankası'nın değerlendirmesinde bu etkilerin ne kadar süreceği önemli bir belirsizlik unsuru olarak öne çıkıyor. Enerji fiyatlarının uzun süre yüksek seyretmesi ve maliyet artışlarının devam etmesi, dezenflasyon sürecinin yavaşlaması riskini beraberinde getiriyor.
Gıda fiyatları varsayımı da yükseltildi
Enflasyon tahminindeki artışta etkili olan bir diğer unsur gıda fiyatları oldu. Karahan, enerji ve taşımacılık maliyetlerindeki yükselişin yanı sıra tarımsal emtia fiyatlarına ilişkin görünüm nedeniyle gıda fiyatı varsayımlarının da yukarı yönlü güncellendiğini açıkladı.
Gıda fiyatları, tüketici enflasyonunun önemli bileşenleri arasında yer alıyor. Tarımsal üretimde kullanılan enerji, gübre, nakliye ve diğer girdilerin maliyetlerinde yaşanan değişimler, üretimden tüketiciye ulaşana kadar fiyatlar üzerinde etkili olabiliyor.
Karahan, savaşın ve olumsuz hava koşullarının uluslararası tarımsal emtia ve tarımsal girdi fiyatları üzerindeki etkisinin sürdüğünü belirtti. Yurt içindeki arz koşullarının da özellikle işlenmemiş gıda grubunda fiyat hareketlerine neden olabileceğini ifade etti.
Gıda fiyatlarında yaşanabilecek dalgalanmaların enflasyon görünümünü her iki yönde etkileyebileceğine dikkat çeken Karahan, arz kaynaklı şokların beklentiler ve firmaların fiyatlama davranışları açısından da risk taşıdığını söyledi.
Sıkı para politikası devam edecek
TCMB Başkanı Karahan, enflasyon tahminlerinin oluşturulmasında para politikasındaki sıkı duruşun korunacağı varsayımının esas alındığını vurguladı. Dezenflasyon sürecinin devam ettiğini ancak jeopolitik gelişmelerden kaynaklanan arz yönlü şokların bu sürecin hızını sınırladığını belirtti.
Karahan'a göre iç talep koşullarındaki yavaşlama, enflasyonun ana eğiliminde iyileşmeye katkı sağlıyor. Para politikasının etkisinin daha belirgin hissedildiği bazı kalemlerde fiyat artışlarının yavaşladığına işaret eden Karahan, buna rağmen enerji kaynaklı baskıların genel enflasyon üzerindeki etkisinin sürdüğünü ifade etti.
Merkez Bankası, enflasyon beklentilerindeki gelişmeleri ve firmaların fiyatlama davranışlarını da yakından takip ediyor. Enerji ve diğer emtia fiyatlarında yaşanabilecek uzun süreli artışların maliyetleri yükseltebileceği, bunun da fiyatlama davranışlarına yansıyarak dezenflasyon sürecini yavaşlatabileceği değerlendiriliyor.
Karahan, fiyat istikrarının sürdürülebilir büyüme ve toplumsal refah artışı için ön koşul olduğunu belirterek, enflasyon ara hedefleriyle uyumlu bir görünüm sağlanana kadar sıkı para politikası duruşunun kararlılıkla sürdürüleceğini söyledi.
İç talepteki zayıflama aşağı yönlü risk oluşturabilir
Karahan, enflasyon görünümünde yalnızca yukarı yönlü risklerin bulunmadığını, iç talep koşullarındaki gelişmelerin tahminler üzerinde aşağı yönlü etkiler oluşturabileceğini de dile getirdi.
Para politikasının gecikmeli etkileri ve finansal koşullardaki olası sıkılaşmanın, yurt içi talebi öngörülenden daha fazla zayıflatabileceğini belirten Karahan, bu durumun enflasyon tahminleri açısından aşağı yönlü risk oluşturduğunu kaydetti.
Talebin yavaşlaması, tüketim ve üretim faaliyetleri üzerinde etkili olabiliyor. Özellikle finansman koşullarının sıkılaştığı dönemlerde hane halkı ve işletmelerin harcamalarında daha temkinli davranması, fiyatlar üzerindeki talep kaynaklı baskıyı azaltabiliyor.
Bununla birlikte Merkez Bankası, talepteki zayıflamanın yanı sıra arz kaynaklı gelişmeleri de birlikte değerlendiriyor. Enerji ve gıda maliyetlerinde yaşanabilecek yeni artışlar, iç talepteki yavaşlamanın enflasyon üzerindeki etkisini sınırlayabilecek unsurlar arasında bulunuyor.
Karahan, para politikası kararlarının oluşturulmasında risklerin yönünün ve enflasyon beklentileri üzerindeki olası etkilerinin bütüncül biçimde değerlendirilmeye devam edileceğini belirtti.
Yeni ara hedefler ekonomi gündeminde
TCMB'nin açıkladığı yeni tahminler, önümüzdeki yıllarda enflasyonla mücadelede izlenecek yol haritasını da ortaya koydu. 2026 yılı için yüzde 29,5 olarak belirlenen tahminin ardından 2027, 2028 ve 2029 yılları için sırasıyla yüzde 21, yüzde 13,5 ve yüzde 9 seviyeleri ara hedef olarak açıklandı.
Merkez Bankası'nın orta vadeli enflasyon hedefi ise yüzde 5 olarak korundu. Bu seviyeye ulaşılması için enerji ve gıda fiyatlarındaki gelişmelerin yanı sıra iç talep, finansal koşullar, enflasyon beklentileri ve fiyatlama davranışlarının da belirleyici olacağı değerlendiriliyor.
Karahan'ın açıklamaları, küresel gelişmelerin Türkiye ekonomisinin enflasyon görünümü üzerindeki etkisini bir kez daha gündeme taşıdı. Merkez Bankası, dış kaynaklı maliyet baskılarına rağmen dezenflasyon sürecinin devam etmesini ve fiyat istikrarına ulaşılmasını hedefliyor. Yeni tahminlerin gerçekleşmesi ise önümüzdeki dönemde enerji piyasalarının seyri, jeopolitik gelişmeler ve ekonomi politikalarının uygulanmasına bağlı olacak.
